Ο «ωραίος και χαβαλές» απέναντι στον «φύτουλα»
Για ορισμένους εκπαιδευτικούς οι μαθητικές εκλογές κινούνται «μεταξύ γραφικότητας και ανεκδότου» παρότι «τηρούνται με υπευθυνότητα οι διαδικασίες και σε όποιες τάξεις υπάρχουν πολιτικοποιημένοι μαθητές η ψηφοφορία αποκτά διαφορετική σημασία». Βέβαια, «δεν είναι το ίδιο ούτε σε όλα τα σχολεία ούτε σε όλες τις τάξεις». Αντιγράφουμε από το site του περιοδικού Schooligans: «Αυτές τις μέρες εκλέγονται σε όλα τα σχολεία τα 5μελή και τα 15μελή. Τα όργανα αυτά έχουν συγκεκριμένες αρμοδιότητες και δικαιώματα, για τα οποία οι μαθητές δεν έχουν ιδέα. Ετσι οι εκλεγμένοι μαθητές χαίρονται για 3-4 μέρες τη νίκη τους και την υπόλοιπη χρονιά δεν κάνουν τίποτα (εκτός από την πενταήμερη που είναι η αγαπημένη ασχολία του 15μελούς)».
Οι σχολικές εκδρομές δεν είναι μόνο η βασική… προεκλογική εξαγγελία, αλλά και πεδίο δράσης λαμπρό. Ρεπορτάζ των Schooligans παρουσίαζε ως εμπλεκόμενους σε υποθέσεις μίζας, μαθητές από αρκετά σχολεία. «Ζούμε σε μια κοινωνία που οι μίζες πάνε και έρχονται. Τα παιδιά θα μείνουν αλώβητα;», σχολιάζει ο Χρήστος Ιωαννίδης εκπαιδευτικός και υπεύθυνος του περιοδικού. Ο,τι κυκλοφορεί ευρέως ανάμεσα στους γονείς και καθηγητές αλλά και μέσα στις τάξεις αποτελεί, καθώς φαίνεται, και «λόγο για να κατέβουν οι υποψήφιοι στις εκλογές».
Θα ήταν, όμως, άδικο, ένα γεγονός του οποίου η έκταση δεν μπορεί να υπολογιστεί, να κρίνει, αμαυρώσει ή ακυρώσει μια δημοκρατική διαδικασία. Όσο και αν εκπαιδευτικοί υποστηρίζουν ότι λέξεις όπως «εκπροσώπηση ή διεκδίκηση» αποτελούν αδειανά πουκάμισα για τα παιδιά, κανείς δεν θα έφτανε να εισηγηθεί την κατάργησή των εκλογών. Οι μαθητές ασκούνται στη συλλογικότητα, μαθαίνουν να διατυπώνουν αιτήματα και να υπερασπίζονται δικαιώματα, άτεχνα έστω, σπασμωδικά ή με αδυναμίες έκφρασης αλλά η διαδικασία επιβάλλει και την τριβή. Μπορεί ο ρόλος της ενημέρωσης να βαρύνει κυρίως τους εκπαιδευτικούς. Να «θυμίζουν» εκείνοι τι σημαίνει «εκπροσώπηση», τι σημαίνει να έχουν επίγνωση των προβλημάτων του σχολείου, να «έχουν λόγο». «Η μεγαλύτερη έλλειψη στα σχολεία είναι ο διάλογος, που υποτίθεται ότι αποτελεί τη βάση της δημοκρατίας», λέει ο Χρ. Ιωαννίδης. «Το debate θα έπρεπε να προβλέπεται ως μάθημα. Συγχρόνως, δεν υπάρχει ποτέ ελεύθερος χρόνος. Κι αν κάποιοι καθηγητές πάρουν την πρωτοβουλία είναι σα να κάνουν “αντάρτικο”. Γίνεται εις βάρος της ύλης που τους πιέζει το υπουργείο να καλύψουν…».
Τα 5μελή και τα 15μελή συμβούλια θα μπορούσαν να παίξουν σημαντικό ρόλο σε περιστατικά (όχι λίγα όπως διαβάζουμε) προσβολών και καταπάτησης δικαιωμάτων των μαθητών. «Δεν υπάρχει υγιής αντιπολίτευση. Οι καταλήψεις δηλώνουν ακριβώς αυτό: την αντίδραση στην έλλειψη ρόλου, στην έλλειψη φωνής». Οι αιτίες, οι διαφωνίες, οι ενστάσεις, πολλές. Κάθε θέμα που διαβαίνει την είσοδο του σχολείου διακλαδώνεται σε παράδρομους, εξακτινώνεται στην κοινωνία. Το προαύλιο και οι αίθουσες διδασκαλίας βρίσκονται σε απευθείας σύνδεση με τους δρόμους, τα σπίτια της πόλης, τις απανταχού τηλεοπτικές οθόνες, που εισπράττουν, πολλαπλασιάζουν και αναπαράγουν διαστρεβλωμένα το είδωλο. «Δεν πρέπει να ξεχνάμε», υπενθυμίζουν οι εκπαιδευτικοί, «ότι πολλά παιδιά προέρχονται από οικογένειες τηλε- κατευθυνόμενες στις οποίες δεν μπαίνει ποτέ σχεδόν εφημερίδα».
Οι έφηβοι καλούνται μια φορά τον χρόνο να εκλέξουν τους εκπροσώπους τους. Με τι κριτήρια; «Να είναι ωραίοι, δημοφιλείς και επικοινωνιακοί». Που σημαίνει, «μάγκες και χαβαλέδες». Η 19χρονη Ειρήνη δεν θα ξεχάσει τη σκηνή στο προαύλιο: «Ήταν ένας υποψήφιος καλό και έξυπνο παιδί αλλά “φύτουλας”. Στον “λόγο” του προσπάθησε να μιλήσει σοβαρά και συγκροτημένα για τις πραγματικές ανάγκες του σχολείου. Ώσπου, κάποιοι, για πλάκα, του πέταξαν πορτοκάλια. Οι ταραξίες μπορεί να τιμωρήθηκαν αλλά στο τέλος εξελέγη ο ωραίος και χαβαλές». Αυτά, στις μαθητικές εκλογές…
Tης Mαρίας Κατσουνάκη από την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ της 4/10/2008
